Ομιλίες

Ομιλία του Hans-Gert Poettering (PPE-DE, Γερμανία),
Χανς Γκερντ Πέτεριγκ, Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΕΛΚ - ΕΔ,
στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Τρίτη 11 Ιανουαρίου 2005

Σύνταγμα για την Ευρώπη



Poettering (PPE-DE), εξ ονόματος της Ομάδας. – (DE) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Προεδρεύων του Συμβουλίου, κυρία Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, διανύσαμε έναν μακρύ δρόμο και όσοι ανήκαν στο προηγούμενο Κοινοβούλιο θα θυμούνται τη συζήτηση που κάναμε εδώ για την Συνθήκη της Νίκαιας. Τότε πολλοί από εμάς ήταν δυσαρεστημένοι και λέγαμε ότι η τελική μας στάση απέναντι στην Συνθήκη της Νίκαιας θα εξαρτηθεί από το ποια νέα μεταρρυθμιστική μέθοδο θα έχουμε στο μέλλον και ποιο θα είναι το περιεχόμενο των μεταρρυθμιστικών προσπαθειών.

Το αποτέλεσμα βρίσκεται σήμερα μπροστά μας: η Συνθήκη για τη θέσπιση Συντάγματος για την Ευρώπη. Αντίθετα με τον Δεκέμβριο του 2000, που συζητούσαμε για τη Συνθήκη της Νίκαιας και δεν ήταν ακόμα μαζί μας οι χώρες της Κεντρικής Ευρώπης – η Εσθονία, η Λετονία και η Λιθουανία, η Πολωνία, η Τσεχοσλοβακία (η σημερινή Δημοκρατία της Τσεχίας), η Σλοβακία, η Ουγγαρία, η Σλοβενία, καθώς και η Μάλτα και η Κύπρος, αποτελεί ευτύχημα ότι σήμερα που συζητάμε για το Σύνταγμα είναι μαζί μας οι συνάδελφοι από τις χώρες αυτές, ιδίως από τις πρώην κομμουνιστικές χώρες της Ευρώπης. Θεωρώ ότι αυτό είναι ένας θαυμάσιος συμβολισμός για το κοινό μας μέλλον στην ευρωπαϊκή ήπειρο.

Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά τους κ.κ. Corbett και Méndez de Vigo για την εξαίρετη εργασία τους μαζί με την Επιτροπή Συνταγματικών Υποθέσεων, αλλά και όλους όσοι συνεργάστηκαν για τον σκοπό αυτόν. Θα ήθελα επίσης να ευχαριστήσω σήμερα τον πρόεδρο της Συνέλευσης Valéry Giscard d'Estaing για το έργο του, που ωστόσο μερικές φορές υπέστη και κριτική. Όμως εάν δεν είχε ενεργήσει όπως ενήργησε, κατά πάσα πιθανότητα δεν θα είχαμε σήμερα το Σύνταγμα αυτό και για τον λόγο αυτόν θα πρέπει να απευθύνουμε σήμερα τις θερμές μας ευχαριστίες και στον κ. Giscard d'Estaing.

(Χειροκροτήματα)

Είμαστε η Ομάδα του ΕΛΚ-ΕΔ. Το ΕΛΚ έχει 128 βουλευτές και οι ΕΔ έχουν 40. Μπορώ να σας διαβεβαιώσω εξ ονόματος του ΕΛΚ της Ομάδας μας ότι θα πούμε «ναι» χωρίς κανένα περιορισμό στο Σύνταγμα ενώ οι Ευρωπαίοι Δημοκράτες της Ομάδας μας έχουν το δικαίωμα να διατυπώσουν τις δικές τους θέσεις.

Ένα Σύνταγμα χρειάζεται αξίες. Σχεδόν εξίσου με τη διαδικασία, το καθοριστικό είναι οι αξίες που μας ενώνουν, γιατί εάν δεν συνειδητοποιούμε τις αξίες, τότε δεν υπάρχει βάση ώστε να μπορούμε να δράσουμε πολιτικά. Επιδοκιμάζουμε το γεγονός ότι ελήφθησαν υπόψη πολλές από τις αξίες μας, που τις αισθανόμαστε σαν χριστιανικές αξίες: η αξιοπρέπεια του ανθρώπου, η αξιοπρέπεια των ηλικιωμένων, αλλά και η αξία των παιδιών. Μου αρέσει ιδιαίτερα το ότι αναφέρονται τα παιδιά στο Σύνταγμα γιατί χωρίς τα παιδιά, αυτή η ήπειρος δεν έχει μέλλον, καθώς και το ότι περιγράψαμε τις αξίες μας, απαγορεύθηκε η κλωνοποίηση και μνημονεύθηκαν οι αρχές μας του κράτους δικαίου, της δημοκρατίας, της επικουρικότητας και της αλληλεγγύης. Όλα αυτά μας κάνουν να πούμε «ναι».

Δεν θα ήθελα, ωστόσο, να κρύψω σήμερα ότι πολλοί από εμάς θα επιδοκίμαζαν την αναφορά του Θεού στο Σύνταγμα γιατί έτσι θα εκφραζόταν το πεπερασμένο των δυνατοτήτων του ανθρώπου. Επίσης, θα επιδοκιμάζαμε την αναφορά της ιουδαιοχριστιανικής κληρονομιάς γιατί ειδικά σε μια εποχή όπου είναι απαραίτητος ο πολιτισμικός διάλογος με τον κόσμο, ιδίως με τον ισλαμικό, πιστεύω ότι είναι σημαντικό να γνωρίζουμε τις δικές μας ρίζες και να αναφέρουμε στο Σύνταγμα την πολιτισμική και θρησκευτική μας εξέλιξη. Μολονότι όμως αυτά δεν περιλαμβάνονται στο Σύνταγμα και φυσικά κάθε Σύνταγμα είναι ένας συμβιβασμός, λέμε «ναι» στο Σύνταγμα αυτό γιατί εκφράζει τις αξίες μας.

Ένα Σύνταγμα πρέπει να περιγράφει και τη συνταγματική δομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θεωρώ εξαιρετική επιτυχία το ότι γίνεται λόγος για την εθνική ταυτότητα. Η Ευρώπη δεν είναι χωνευτήριο και σκοπός δεν είναι να γίνει η Ευρώπη ένα υπερκράτος· αντίθετα, ο πλούτος της συνίσταται περισσότερο στην πολυμορφία της. Αυτό ξεκινά από τις πόλεις μας, τους δήμους και τις περιφέρειες όπου κατοικούν οι πολίτες. Τα εθνικά μας κράτη έχουν δική τους ταυτότητα. Έχουμε εδώ μία συνταγματική συνθήκη όπου δηλώνεται επίσης ότι το Σύνταγμα προέρχεται από τα εθνικά κράτη. Η εκάστοτε εθνική μας υπηκοότητα μας δίνει την ευρωπαϊκή υπηκοότητα και έτσι η ελευθερία οργάνωσης της τοπικής αυτοδιοίκησης εκφράζεται στην επικουρική δομή της Ευρώπης. Αυτό το θεωρώ ιδιαίτερα επιτυχές.

Ο Jean Monnet, ο πρώτος επίτιμος ευρωπαίος πολίτης, είχε πει κάποτε: τίποτα δεν είναι εφικτό χωρίς τους ανθρώπους και τίποτα δεν είναι βιώσιμο χωρίς τους θεσμούς. Η φράση του αυτή ισχύει και σήμερα. Αν δεν έχουμε αξίες που είναι η βάση για τα πάντα και οι αξίες αυτές δεν εκφράζονται τελικά σε θεσμούς που τις προσωποποιούν, τότε δεν μπορούν να πάρουν σάρκα και οστά. Γι’ αυτό είναι σωστό να ακολουθήσουμε τον δρόμο του Jean Monnet, τον δρόμο της κοινοτικής Ευρώπης. Αγαπητοί μου φίλοι –συγχωρήστε με που χρησιμοποιώ μία έκφραση που συνηθίζεται στο κόμμα μου, αλλά σήμερα που συζητάμε για το Σύνταγμα είμαστε κάπως συνδεδεμένοι όλοι μαζί, χωρίς ωστόσο να πρέπει να συγκαλυφθούν οι διαφορές– ούτε τώρα ούτε στο μέλλον δεν θα πρέπει η διακυβερνητική συνεργασία να είναι η αρχή διαμόρφωσης της ΕΕ. Το ευρωπαϊκό μέλλον πρέπει να θεμελιωθεί, αντίθετα, στην κοινοτική μέθοδο και στην κοινή δράση των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων.

Αυτό σημαίνει για εμάς ότι χρειαζόμαστε ένα ισχυρό Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο που θα συμβολίζει τη δημοκρατία, ότι θα ενεργούμε ισότιμα σε όλα τα θέματα ευρωπαϊκής νομοθεσίας, ότι χρειαζόμαστε μία ισχυρή Επιτροπή που θα έλκει τη νομιμότητά της από την εκλογή της από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και συνακόλουθα και από τις ευρωεκλογές, και τέλος ότι πρέπει να έχουμε ένα συμβούλιο υπουργών που θα δρα με διαφάνεια.

Επιτρέψτε μου να πω τελειώνοντας ότι πολλά πράγματα στο Σύνταγμα έχουν προγραμματικό χαρακτήρα και πρέπει ακόμα να υλοποιηθούν. Σε αυτά συγκαταλέγεται το άρθρο 750 για την καλή γειτονία που ρυθμίζει πώς θα ζήσουμε ως καλοί γείτονες με τους λαούς της Ευρώπης που έχουν μία ευρωπαϊκή τάση – και ειδικά τώρα έχω στον νου μου την Ουκρανία. Αφορά επίσης την εξωτερική πολιτική, όπου δεν πρέπει στο μέλλον να επιτρέψουμε να μιλάμε με δύο ή τρεις φωνές παρά πρέπει να ενεργούμε από κοινού. Γι’ αυτό και τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν θα πρέπει να επιδιώκουν να προσχωρήσουν ατομικά στα Ηνωμένα Έθνη, στο Συμβούλιο Ασφαλείας, αλλά να προσχωρήσει ολόκληρη η Ευρωπαϊκή Ένωση, αν θέλουμε να είναι ένας παγκόσμιος παράγων για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να εκπροσωπείται στα Ηνωμένα Έθνη.

Έχουμε πολλά καθήκοντα μπροστά μας. Εύχομαι εκ μέρους της Ομάδας μας να τύχει ευρείας συναίνεσης το Σύνταγμα αυτό, όχι μόνο εδώ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αλλά και σε όλα τα κράτη μέλη, διότι αυτό το Σύνταγμα είναι ο δρόμος μας στον 21ο αιώνα για μία Ευρώπη της ελευθερίας, της δημοκρατίας και της ειρήνης.

(Χειροκροτήματα)